BIO

Born on 10 March 1958 in Warsaw; daughter of the electrical engineer and scientist at the Międzylesie Institute of Electrical Engineering Jan Nasiłowski and the zootechnician Maria Krystyna, née Skierkowska. She attended the Adam Mickiewicz Grammar School No. IV in Warsaw. She was the champion of the 1977 Olympiad in Polish Literature and Language. That year she completed her advanced secondary education and started a degree in Polish philology at the University of Warsaw (UW). She studied philosophy in parallel, likewise at UW. In 1976, she received second prize in the For Another Voice (O inny głos) competition as part of the first edition of the Warsaw Literary Confrontations (Warszawskie Konfrontacje Literackie) festival for her cycle of poems Ofelie (Ophelias). She made her debut in 1977 with the poems Królowa Ofelia (Queen Ophelia) and Ofelia jest małą dziewczynką (Ophelia is a little girl), which were published in the periodical "Nowy Wyraz" (no. 3). She made her debut as a literary critic in 1978 with reviews published in the weekly "Literatura" and the monthly "Poezja". She continued to publish poems, articles and reviews in the same periodicals in subsequent years. During her studies she received the Wacław Borowy Prize and the Primus Inter Pares award, both in recognition of her academic achievements. She graduated from UW with a master's degree in 1982 and subsequently worked as a journalist with the weekly "Radar", where she also used the by-line Andrzej Nierozważny on her notes and articles. Between 1983 and 1987, she was a doctoral student at the Institute of Literary Research of the Polish Academy of Sciences (IBL PAN) in Warsaw. In the 1980s she collaborated with several periodicals, including "Twórczość” (from 1982), "Więź" (intermittently from 1982), "Odra" (intermittently from 1983), and "Res Publica" (intermittently from 1988 and with its successor "Res Publica Nowa" from 1992). She also contributed to periodicals that were not subject to state censorship: "Wola" (here she published polemics under the name Andrzej Wiślany), "Kultura Niezależna", "Almanach Humanistyczny" and the independent news agency Niezależna Agencja Informacyjna. Between 1985 and 1989, she was a member of the Board of the Criticism Section of the Adam Mickiewicz Literary Society. She was appointed to the Department of Contemporary Literature (later known as the Department of Twentieth and Twenty-First Century Literature) at IBL PAN, working as an assistant. In 1988, she defended her doctoral thesis, Poezja opisowa Stanisława Trembeckiego (Stanisław Trembecki's descriptive poetry), which was supervised by Prof. Ryszard Przybylski. She was subsequently appointed lecturer. In subsequent years her research primarily focused on the history of twentieth-century Polish literature and on new directions in literary studies, including postmodernism and feminist criticism. She joined the Polish Writers' Association (SPP) in 1989, also serving on its Qualifications' Commission. In 1990/91 she resumed her studies in philosophy, this time at Collège Internationale de Philosophie in Paris thanks to a one-year French government grant. In 1990, she joined the editorial board of the journal "Teksty Drugie" [Second Texts], which is published by IBL. She was later appointed deputy editor of the bimonthly. Alongside her work as a literary critic, she remained active as a writer. Excerpts of her prose pieces, essays, articles and reviews appeared in publications including "Ansichten – Jahrbuch des Deutschen Polen-Instituts" (Darmstadt, 1989-99), "Teksty Drugie" (from 1990), "Tygodnik Powszechny" (intermittently from 1992), "Nowe Książki" (from 1996), "Kwartalnik Artystyczny" (from 1997), "Pogranicza" (1996, 2003 and 2008) and "Fraza" (intermittently from 1999). She made numerous appearances on Polish Radio and Polish Television as a literary critic. In 2000, she joined the Polish PEN Club and was involved in the work of the international Writers in Prison Committee. She was awarded a habilitation degree in 2001 from IBL for her collection of essays Persona liryczna (Lyrical Persona) and was subsequently appointed senior lecturer. In 2007, she was appointed director of the Creative Writing Course at IBL. That year she also took up a position as professor at the Bolesław Prus University of Humanities in Warsaw, working there until 2010. She was made state-appointed professor in 2010. In 2011, she joined the Center for Research on Contemporary Polish and became a member of the Literature and Gender Research Team (which in 2016 became the Women's Archive), both at IBL. She co-edited Encyklopedia Gender (Warsaw: 2014), for which she also co-authored entries. Between 2012 and 2016, she was secretary of the Board of the Polish PEN Club. In 2017, she was appointed chair of the Polish Writers' Association (SPP). She received the Silver Media for Merit to Culture – Gloria Artis in 2016. In 1979, she married the literary history and later politician Michał Boni. They divorced in 1985. They have a daughter from the marriage, Dorota (b. 1983). In 1995, she married the architect Mikołaj Rek, with whom she has had two daughters: Dominika (b. 1995) and Joanna (b. 1998). She lives in Warsaw.

Twórczość

1. Poezja opisowa Stanisława Trembeckiego. [Studium]. Wrocław: Wydawnictwo Ossolineum 1990, 294 s. Polska Akademia Nauk Instytut Badań Literackich. Studia z Okresu Oświecenia, t. 23.

Rozprawa doktorska.

2. Kazimierz Wierzyński. Warszawa: Interim 1991, 112 s. Sylwetki Pisarzy Emigracyjnych. Z prac Instytutu Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk.

3. Miasta. [Eseje]. Warszawa: Verbum 1993, 151 s.

Zbiór esejów poświęconych podróżom po Europie w 1989-1993.

Zawartość

Moje miejsce; Moskwa i z powrotem, wrzesień – październik 1989; Pomnik ofiar stalinizmu; Wilno, na pięć dni, sierpień 1989; Narodziny słowa; Lwów, lipiec 1990; Berlin Wschodni zmienia skórę, marzec 1990; Listy; Jesień 1990, Paryż; Kalejdoskop; Perigord, wiosna 1991; Człowiek, który był ogrodem; Podręczny słownik idiomów; Bella Venezia, wrzesień – październik 1992; Chłopcy z zapałkami; Powrót na Ursynów; Empatia.

4. Inny świat” Gustawa Herlinga-Grudzińskiego. Warszawa: Patria 1994, 32 s. Moje Lektury..

Publikacja naukowa dla nauczycieli i uczniów.

5. Domino. Traktat o narodzinach. [Proza artystyczna]. Warszawa: Open 1995, 45 s.

Zapis egzystencjalnego przeżycia związanego z narodzinami dziecka.

Nagrody

Nagroda Fundacji Kultury i Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek w dziedzinie prozy.

Przekłady

niemiecki

Domino. Abhandlung über die Geburt. Przeł. A. Markiewicz. W: Landschaften und Luftinseln. München 2000.

6. Trzydziestolecie 1914-1944. [Podręcznik]. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1995, 215 s. Wyd. nast. tamże: wyd. 2 1997, wyd. 3 1999, wyd. 4 2002. Mała Historia Literatury Polskiej.

7. Literatura współczesna. Podręcznik dla szkół ponadpodstawowych. Warszawa: Stentor 1997, 248 s. Wyd. nast. tamże: wyd. 2 1998, wyd. 3 1999.

8. Persona liryczna. [Studia]. Warszawa: Instytut Badań Literackich 2000, 302 s. Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk.

Rozprawa habilitacyjna.

Zawartość

Podmiot i liryka: Historia modernistycznego podmiotu; Liryzm i liryka; Znaczenie symbolu. – W stronę Wierzyńskiego: Dlaczego o Wierzyńskim?; Wierzyński i ideologia sanacji; Romantyzm wrześniowy i formy pośrednie; Przemiany w powojennej poezji Wierzyńskiego. – W stronę Iwaszkiewicza: Stary poeta; Instynkt i mowa; Między Anną a Jarosławem; Muza współczesna. – Psychoanaliza i feminizm: Psychoanalityk i dusza Słowackiego; Natura jako źródło cierpień; Feminizm i psychoanaliza – ucieczka od opozycji.

9. Polen und seine Literatur. [Szkic]. [Przeł.] F. Griese. Kraków: Villa Decius. Arbeitsgruppe Literatur Polska 2000. 2000, 15 s.

10. Wisława Szymborska. [Szkic]. [Przeł.] L. Murawski. Kraków: Villa Decius. Arbeitsgruppe Literatur Polska 2000 2000 , 31 s.

Teksty w języku niemieckim. – Publikacja zawiera ponadto wiersze i fragmenty tekstów W. Szymborskiej oraz wypowiedzi A. Bikont i Cz. Miłosza dotyczące twórczości poetki.

11. Księga początku. [Proza artystyczna]. Warszawa: W.A.B. 2002, 132 s. Archipelagi..

Rozwinięcie tematu egzystencjalnego doświadczenia porodu i macierzyństwa.

12. Czteroletnia filozofka. Kraków: Wydawnictwo Literackie 2004, 161 s.

Proza artystyczna, na którą składają się zapisy rozmów z córką, dziennik oraz małe formy prozatorskie.

Przekłady

bułgarski

Četirigodišnata filosofka. [Przeł.] M. Korabelova. [Sofiâ] 2014.

13. Jean Paul Sartre i Simone de Beauvoir. [Biografia]. Kraków: Wydawnictwo Literackie 2006, 299 s. Pary.

Inne formy wydań

Wyd. jako dokument dźwiękowy: Czyta E. Wodzicka-Dondziłło. Warszawa: Estymator 2024, plik w formacie mp3.
Wyd. jako dokument elektroniczny: Warszawa: Estymator 2024, plik w formacie EPUB, MOBI, PDF.

14. Literatura okresu przejściowego 1975-1996. [Podręcznik]. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe 2006, 250 s. Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. Mała Historia Literatury Polskiej Dodruk 2007.

15. Wielka ciekawość. Fotografie: E. Lempp. Tekst: A. Nasiłowska. Olszanica: Bosz 2006, 118 s.

Album fotografii dzieci.

16. Wielka Wymiana Widoków. Warszawa: Green Gallery I. Wojciechowska 2008, 132 s.

Album fotograficzny z podróży do Afryki i po Europie w 2007 wraz z odpowiadającymi zdjęciom małymi formami prozatorskimi.

17. Historie miłosne. [Powieść]. Warszawa: Świat Książki 2009, 152 s.

18. Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, czyli Lilka Kossak. Biografia poetki. Toruń: Algo 2010, 304 s. Biografie Pisarzy Polskich.

Inne formy wydań

Wyd. jako dokument dźwiękowy: Czyta I. Karlicka. Warszawa: Estymator 2024, plik w formacie mp3. Pasjonujące Biografie.
Wyd. jako dokument elektroniczny: Warszawa: Estymator 2024 , plik w formacie EPUB, MOBI, PDF.

19. Konik, szabelka. [Powieść]. Warszawa: Świat Książki 2011, 201 s.

Inne formy wydań

Wyd. jako dokument elektroniczny: Warszawa: Świat Książki 2011, plik w formacie PDF, EPUB, MOBI.

Nagrody

Nominowana do Nagrody Literackiej Gdynia w 2012.

20. Wolny agent Umeda i druga Japonia. [Biografia]. Warszawa: Premium Robert Skrobisz, współpraca Algo Sp. oo 2013, 476 s.

21. Żywioły. Wiersze i prozy poetyckie. Warszawa: Staromiejski Dom Kultury 2014, 85 s.

22. Dyskont słów. Warszawa: Instytut Badań Literackich Wydawnictwo 2016, 336 s.

Zawartość

Dlaczego dyskont? [wstęp]. – Podręczny dyskont słów [w układzie słownikowym omówienie języka nowych mediów] oraz krótkie szkice powstałe w 2006-2013: Literatura wobec zmian komunikacji; Kanon literacki, kanon kulturowy; Polityka kulturalna w Polsce po 1989 roku; Po co jest literatura?; Czytanie i edukacja; Umysł literacki i środowisko mediów; Pisma literackie; Twórczość kobiet i kanon literacki; Zwrot biograficzny; Herezje; Lem i rozmyty postmodernizm w Polsce; Blog i książka; Kim jest twórca?; Manifest Kreatywnych.

23. Ciemne przejścia. Wiersze i prozy poetyckie. Warszawa: Staromiejski Dom Kultury 2018, 66 s.

24. Historia literatury polskiej. [Podręcznik]. Warszawa: Instytut Badań Literackich 2019, 679 s. Wyd. 2 Warszawa: IBL 2022.

Przekłady

angielski

A history of Polish literature. [Przeł.] A. Zaranko. Boston 2024. Polish Studies, wyd. jako dokument elektroniczny tamże 2024, plik w formacie EPUB, PDF.

25. Sztuczne światła. [Wiersze]. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy 2021, 76 s.

26. Mrożek. Biografia. Kraków: Wydawnictwo Literackie 2023, 739 s.

Inne formy wydań

Wyd. jako dokument elektroniczny: Kraków: Wydawnictwo Literackie 2023, plik w formacie EPUB, MOBI.

Nagrody

Nagroda miesięcznika „Nowe Książki” w 2023 oraz miesięcznika „Książki. Magazyn Literacki” w 2024.

Artykuły w czasopismach i książkach zbiorowych, m.in.

Poezja. W: Topika antyczna w literaturze polskiej XX wieku. Wrocław 1992 s. 69-76.
Trzy krzesła. W: Pisanie Białoszewskim. Warszawa 1993 s. 191-203.
Struktura i autorytet. Julian Przyboś i Czesław Miłosz. W: Sporne postaci literatury współczesnej. Warszawa 1994 s. 63-82.
Ciemne i jasne wiersze Grochowiaka. W: Sporne postaci literatury współczesnej. Następne pokolenie. Warszawa 1995 s. 7-16.
Zbigniew Herbert: Pan Cogito ma kłopoty. W: Sporne postaci polskiej literatury współczesnej. Kontynuacje. Warszawa 1996 s. 23-40.
Krzyk Julii i czarodziejstwo słów. [Wstęp do:] H. Poświatowska: Dzieła. T. 1. Kraków 1997 s. 5-22.
Dzicy i barbarzyńscy klasycy. W: Sporne sprawy polskiej literatury współczesnej. Warszawa 1998 s. 459-476.
Liryzm i podmiot modernistyczny. Teksty Drugie 1999 nr 1/2 s. 7-30.
Austeria” Juliana Stryjkowskiego. W: Rytmy prozy, czyli jak czytać polską prozę współczesną. Warszawa 2000 s. 69-81.
Polskie wesela. W: Tematy i pryzmaty. Wrocław 2000 s. 125-134.
Czułe słowa. O korespondencji Marii Pawlikowskiej Jasnorzewskiej. W: Maski współczesności. Warszawa 2001 s. 186-192.
Dziedzictwo Zofii. Szlacheckie wzorce obyczajowe w prozie kobiet XX wieku. W: Ciało, płeć, literatura. Warszawa 2001 s. 171-195.
Kobiety w poezji Czesława Milosza. Teksty Drugie 2001 s. 72-90.
Łagierna moralność. Odra 2001 nr 12 s. 33-37, przekł. rosyjski pt.: „Lagernyj moral” – tri polskie knigi o lagerâch. Beata Obertyńska, Barbara Skarga, Gustaw Herling-Grudziński. [Przeł.] I. Adel’gejm. W: Rossija – Polša. Moskva 2002 s. 292-301.
Postmodernizm i modernizm w poezji polskiej po 1989 roku. Przegląd Humanistyczny 2002 nr 4 s. 77-85, przedruk w: Po sledite na modernizma i postmodernizma = Na tropach modernizmu i postmodernizmu. Sofiâ 2004 s. 121-130 [tu też przekład na język bułgarski].
Stawisko. The home of Jarosław Iwaszkiewicz. W: Framing the Polish home. Athens, OH 2002 s. 237-263.
Dyskurs krytyczny Artura Sandauera. W: Sporne postaci literatury polskiej. Krytycy. Warszawa 2003 s. 109-128.
Polish Literature 1939-2000. Selected Issues. [Przeł.] D. Sax. W: Ten centuries of Polish literature. Warszawa 2004 s. 228-254, toż w języku niemieckim: Polnische Literatur 1939-2000 – Ausgewälte Probleme. [Przeł.] B. Sekulski. W: Zehn Jahrhunderte polnischer Literatur. Warszawa 2007 s. 283 – 317.
Tożsamość kobieca w poezji polskiej XX wieku. Między androgynicznością a esencjalizmem. Teksty Drugie 2004 nr 1/2 s. 103-121.
Maria Kuncewiczowa i Polski PEN Club 1939-1943. W: Polski PEN Club. Księga pamiątkowa. Warszawa 2005 s. 307-328 [tu także wybór dokumentów archiwalnych, s. 329-349].
Śmierć w ogrodzie miłości. W: Poezja Leopolda Staffa. Interpretacje. Kraków 2005 s. 183-198.
Hipertekstualna estetyka i literatura w dobie Internetu. Teksty Drugie 2006 nr 4 s. 205-218, toż zmienione i rozszerzone pt. Estetyka postmodernizmu wobec literatury w dobie Internetu. W: Co dalej literaturo? Warszawa 2008 s. 188-217.
Teoria przeciw historii? Problemy syntezy. W: Dyskursy krytyczne u progu XXI wieku. Kraków 2007 s. 333-348.
Literatura lat osiemdziesiątych – czy warto o niej pamiętać. W: (Nie)obecność. Pominięcia i przemilczenia w narracjach XX w. Warszawa 2008 s. 424-434.
Problemy polityczne w twórczości Jerzego Putramenta. W: Nieciekawa epoka. Warszawa 2008 s. 289-306.
Kobiety, Dyskurs, Literatura. W: Napisać kobietę. Sofia 2009 s. 19-27 [tekst w języku polskim i bułgarskim].
Polnische Literatur nach 1989. W: Länderbericht Polen. [Przeł.] B. Hartmann. Bonn 2009 s. 510522.
Barbarzyńca po latach. W: Herbert na językach. Warszawa 2010 s. 114-125.
Literatura po 1989 roku czy czas na podsumowania? W: Dwadzieścia lat literatury polskiej 1989-2009. Szczecin 2010 s. 53-60.
Stawisko – dom Jarosława Iwaszkiewicza wobec tradycji. „Konteksty2010 s. 283-293.
Kobiece fetysze w poezji Marii Pawlikowskiej – Jasnorzewskiej. W: Fantazmaty i fetysze w literaturze polskiej XX (i XXI) wieku. W 2011 s. 283-290.
Stefania Zahorska wobec dwóch totalitaryzmów, W: Dwudziestolecie mniej znane. O kobietach piszących 1918 – 1939. Kraków 2011 s. 219230.
Struktura i autorytet. Julian Przyboś i Czesław Miłosz w poezji współczesnej. W: Poznawanie Miłosza 3 1999-2010. Kraków 2011.
Interdyscyplinarny umysł Stefanii Zahorskiej. Kwartalnik Historii Nauki i Techniki 2012 nr 3/4 s. 237-246.
Czesław Miłosz i problemy polskiej tożsamości. W: Gry o tożsamość w czasach wielkiej zmiany. Warszawa 2013 s. 50-75.
Boy-Żeleński i Cat-Mackiewicz. „Wielogłos2015 [nr] 4. s. 23-31.
Geografia literatury polskiej – otwarcie na Wschód. W: Przed i po. Warszawa 2015 s. 111-122.
Geografia literatury polskiej – rozpoznawanie Wschodu. Teksty Drugie 2015 nr 5 s. 306-320.
Herbert – racjonalizm przełamany zwątpieniem. W: Nagła wyspa. Lublin 2015 s. 57-68.
Tematy modne. W: Tematy modne w humanistyce. Studia interdyscyplinarne. Toruń 2015 s. 273-282, wyd. jako dokument elektroniczny, plik w formacie PDF.
Czy Emancypantki to powieść feministyczna?. W: Bolesław Prus – artysta, myśliciel, świadek epoki. Warszawa 2016 s. 209-217.
Komediantka; Telimena. W: …czterdzieści i cztery. Figury literackie – nowy kanon. Warszawa 2016 s. 294-306, 592-608.
Kraków – Warszawa (i z powrotem); Kim jest Żelazna Maryna?; Schulz i Borges. W: Projekt na daleką metę. Prace ofiarowane Ryszardowi Nyczowi. Warszawa 2016 s. 265-273, 291-294, 365-378.
Rodziewiczówna i etyka pracy. W: Rok 1863. Narodziny nowej Polski. Warszawa 2016 s. 196-208.
Szok kulturowy emigracji – Stanisław Cat-Mackiewicz o Anglii. W: Powrześniowa emigracja niepodległościowa na mapie kultury nie tylko polskiej: Paryż, Londyn, Monachium, Nowy Jork. T. 2. Białystok 2016 s. 187-196.
Wenus – Mars. Dwie planety – ciała dwa. O literaturze kobiet. „Fraza2016 nr 3 s. 62-76.
Na 25-lecie „Kwartalnika Artystycznego. „Kwartalnik Artystyczny2017 nr 4 s. 57-86.
Dziennik milie [sic] Serpin (1863-1881). „Teksty Drugie2018 nr 6 s. 161-173.
Medialne zmiany i dwudziestolecie międzywojenne. W: Siłą naszego ducha jesteśmy. Eseje o Niepodległej. Warszawa 2018 s. 364-375.
Angielskie, francuskie i polskie tradycje biografistyki. Wprowadzenie do tematu. „Teksty Drugie2019 nr 1 s. 41-60.
Porządki w bibliotece. „Teksty Drugie2019 nr 1 s. 7-12.
Tradycje dawniejsze jako spoiwa i pęknięcia II niepodległości. W: Rok 1918 w polskiej pamięci kulturowej. Warszawa 2019 s. 123-132.
Własny głos. „Teksty Drugie2019 nr 3 s. 7-11.
Edward Słoński, poeta I wojny. „Teksty Drugie2020 nr 5 s. 273-294.
Mrożek i afera wokół Ordona. „Teksty Drugie2021 nr 3 s. 360-377.
Dlaczego Themersonowie?Teksty Drugie2022 nr 6 s. 7-16.
Ukraińskie powieści wojenne – przeszłość, przyszłość i fikcje. „Teksty Drugie2022 nr 3 s. 336-346.
Heinz, Bosch i inne. W: Wreszcie! (III). Szkice o trzeciej serii Kolekcji Literackiej. Warszawa 2023 s. 20-36.
Lekcje polskiego czyli co robią rusałki. „Teksty Drugie2023 nr 2 s. 361-370.

Przekłady tekstów w antologiach zagranicznych

niemiecki

Landschaften und Luftinseln. Polnische Erzählungen der Gegenwart. [Oprac.:] A. Markiewicz. München 2000.

rosyjski

Kurortnye romany. Sbornik. [Przeł.] M. Alekseeva. Moskva 2010.
...o lûbvi. 10 romantičeskih istorij. [Red.] A. Bolecka. [Przeł.] Û. Čajnikov, D. Kogan. Belgorod 2012.

serbski

Konradov kaput. Savremena polska pripovetka. [Przeł.] M. Markič. Kralevo 2017 [na okładce: „Preporučeno“, dod. do czasop. „Povela].

Prace redakcyjne

1. Ciało i tekst. Feminizm w literaturoznawstwie. Antologia szkiców. T. 2 Pod red. A. Nasiłowskiej. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich 2001, 290 s. Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. Biblioteka Tekstów Drugich, 1. Wyd. 2 tamże 2009.
2. Napisać kobietę … Dyskusje bułgarsko-polskie w latach transformacji = Describing a woman… Bulgarian and Polish dicussions during the years of transition. Komitet redakcyjny, wybór: M. Karabełowa, A. Nasiłowska. Przekł.: H. Karpińska [i in.]. Sofia: Ośrodek Wydawniczy „Bojan Penew 2009, 239 s. Bułgarska Akademia Nauk, Instytut Literatury Instytut Badań Literackich PAN.
Tekst w języku polskim i bułgarskim; tytuł także w języku rosyjskim.
3. S. Zahorska: Wybór pism. Reportaże, publicystyka, eseje. Wybór, wstęp i oprac.: A. Nasiłowska. Warszawa: Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk; Akademia Humanistyczna 2010, 362 s.
4. Wisława Szymborska’s poetry. Choice of essays. [Red.:] A. Nasiłowska. [Przeł.:] K. Krasuska, J. Burszta. Frankfurt am Main: Pl. Academic Reserch 2015, 261 s.
5. Projekt na daleką metę. Prace ofiarowane Ryszardowi Nyczowi. Red. naukowa: Z. Łapiński, A. Nasiłowska. Warszawa: Instytut Badań Literackich PAN [2016 ], 485 s.
6. J. Hartwig: Inna wyspa. Wybór i wstęp: A. Nasiłowska. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy 2018, 305 s. Poeci²: wiersze wybrane.
7. Trzydzieści lat (i więcej) Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. Red.: B. Baran, A. Nasiłowska. Warszawa: Stowarzyszenie Pisarzy Polskich 2019, 245 s.

Omówienia i recenzje

Ankieta dla IBL PAN 2008, 2024.

Autor o sobie

Moje pisanie. „Kwartalnik Artystyczny2000 nr 2 [odpowiedź na ankietę: Po co piszę?].
Obraz i słowo. Twórczość 2009 nr 10.
Moi mistrzowie. „Kwartalnik Artystyczny2014 nr 1.

Wywiady

Pisanie wymaga namysłu, czasu i wolności. Rozm. J. Wierzejska. Nowe Książki 2011 nr 12.
Kanon nie jest raz na zawsze. Rozm. K. Lubczyński. „Dziennik Trybuna2020 nr 17–18 VI.
Nie czas na konfrontacje. Rozm. P. Kitrasiewicz. „Wyspa2022 nr 3.
Milczek i samotnik? Nie zawsze taki był. Sławomira Mrożka portret biograficzny. Rozm. A. Piątkowska. „Gazeta Krakowska Plus2024 nr z 5I.
Sławomira Mrożka pesymizm komiczny. „Emigranci” są znów na czasie. Rozm.: K. Masłoń i T.Z. Zapert. „Do Rzeczy2024 nr 5.

Ogólne

Artykuły

A. NĘCKA: Granice przyzwoitości. Katowice 2006, passim.
B. ZWOLIŃSKA: Proza kobieca po 1989 roku wobec mitu matki – Polki. W: Polska proza i poezja po 1989 roku wobec tradycji . Toruń 2007 [m.in. dot. A. Nasiłowskiej].
J. SŁABY: Stereotypy macierzyństwa w prozie Anny Nasiłowskiej i Manueli Gretkowskiej. „Teksty Drugie2008 nr 1/2.
B. KANIEWSKA: Persona narracyjnie wielokrotna, czyli o prozie Anny Nasiłowskiej. W: Więcej życia niż słów. Poznań 2011.
A. NĘCKA-CZAPSKA: Nie ja, nie ja, nie ja…? O prozie Anny Nasiłowskiej. W: Skład osobowy. Szkice o prozaikach współczesnych. Cz. 3. Katowice 2019.

Poezja opisowa Stanisława Trembeckiego

A. BAGŁAJEWSKI: Ogrody Trembeckiego. Twórczość 1991 nr 7.

Kazimierz Wierzyński

D. WALCZAK: Przypomnienie poety. Czas 1992 nr 44.

Miasta

A. BARANOWSKA: Ciekawość zmiany. Res Publica Nowa 1994 nr 6.
I. JEZIERSKA: Polski Tomasz. Arkusz 1994 nr 7.
K. SIENIAWSKI: Chłód osobności. Wiadomości Kulturalne 1994 nr 5.
P. SZEWC: Gdy Europa zmieniała skórę. Rzeczpospolita 1994 nr 88.

Domino

J. DRZEWUCKI: Kostka domina. Rzeczpospolita 1995 nr 286.
T. KOMENDANT: Luli, luli laj. Gazeta Wyborcza 1995 nr 283.
M. BARANOWSKA: Świat się zmienia. Res Publica Nowa 1996 nr 1.
W. BONOWICZ: Narodziny dziecka i sumienie kultury. Tygodnik Powszechny 1996 nr 15.
M. CYRANOWSKA: Wkroczenie w tajemnicę. Teksty Drugie 1996 nr 5.
I. IWASIÓW: Język narodzin. Arkusz 1996 nr 6.
B. KANIEWSKA: Nie tylko żółta bluzka. Czas Kultury 1996 nr 1.
K. KŁOSIŃSKA: Traktat o narodzinach. FA-art 1996 nr 3.
E. KRASKOWSKA: Od fizjologii do filozofii macierzyństwa. Kresy 1996 nr 4 [m.in. dot. A. Nasiłowskiej].
M. ORSKI: Narodziny w etiudach. Przegląd Powszechny 1996 nr 6.
M. RABIZO-BIREK: Słowo zdziwienia – słowo istnienia. Nowy Nurt 1996 nr 5.
K. RODOWSKA: Sidła na „dzikie zwierzę. Fraza 1996 nr 14.
A. SZYMAŃSKA: Na początku było dziecko. „Nowe Książki1996 nr 2.
K. RUTA-RUTKOWSKA: Pytania o conditio feminae (Traktat Anny Nasiłowskiej). Fraza 1999 nr 4.
K. BUDROWSKA: Domino. Traktat o narodzinach”, czyli nieobecny ojciec i aseksualna matka; Domino” Anny Nasiłowskiej, czyli filozoficzny traktat o macierzyństwie; „Domino. Traktat o narodzinach”, czyli wszechogarniająca wypowiedź kobiety-matki. W tejże: Kobieta i stereotypy. Białystok 2000.
I. MISIAK: Wykluczeni z raju. W tejże: Zmysł czytania. Rzeszów 2003 [m.in. dot. A. Nasiłowskiej].
D. NOWACKI: Upiększać swoje położenie” O tych co napisały o rodzeniu dzieci i nie zapomniały ich urodzić. Opcje 2003 nr 6 [m.in. dot. A. Nasiłowskiej].
H. JAXA-ROŻEN: Wartość kobiecej codzienności. Acta Universitatis Wratislaviensis. Prace Kulturoznawcze 2005 nr 9 [m.in. dot. też: Księga początku].
M. KARBEŁOWA: Macierzyństwo, terytorium między bólem, mądrością i śmiechem. W: Napisać kobietę. Sofia 2009 [dot. też: Księga początku; Czteroletnia filozofka; tekst w języku polskim i bułgarskim].
K. SIDOWSKA: Literatura a przełamywanie wstydu. Zagadnienia Rodzajów Literackich 2013 z. 2 [dot. m.in.: Domino; Księga początku].

Trzydziestolecie 1914-1944

J. DRZEWUCKI: Dwudziestolecie czy trzydziestolecie. Rzeczpospolita 1995 nr 270.
P. SZEWC: Wyczerpująca sumienność. Nowe Książki 1995 nr 12.
M. GOŁĄB. „Zagadnienia Rodzajów Literackich1996 z. 1/2.
E. KRASKOWSKA: Trzy dekady zamiast dwóch?Polonistyka1996 nr 2.
K. KRASUSKI: Dwudziestolecie, trzydziestolecie, a może i dłużej?Śląsk1996 nr 1.
M. MIKOŁAJCZAK: Trzydziestolecie w pigułce. Odra 1996 nr 4.
T. WÓJCIK: Nowa synteza literatury międzywojennej. Przegląd Humanistyczny 1997 nr 2.

Literatura współczesna

R. MATUSZEWSKI: Współczesna: co to znaczy?Nowe Książki1998 nr 3.

Persona liryczna

A. ZAWADA: Liryczna persona grata. Nowe Książki 2000 nr 12.
A. LEGEŻYŃSKA: Persona grata. Teksty Drugie 2002 nr 1/2.

Księga początku

M. CUBER: O książce „Księga początku” Anny Nasiłowskiej. „Res Publica Nowa2002 nr 10.
P. HUNIEWICZ. „Magazyn Literacki2002 nr 8.
K. KUBISIOWSKA: Rodzę, więc jestem. Poruszająca książka Anny Nasiłowskiej o rodzeniu. „Gazeta Wyborcza2002 nr 182.
I. MISIAK: Doskonałe wymiary udomowionej przestrzeni. Fraza 2002 nr 3.
D. NOWACKI: Życie z życia. Nowe Książki 2002 nr 10.
R. OSTASZEWSKI: Chcę być w ciąży. Dekada Literacka 2002 nr 7/8.
A. STARONIEWSKA: Ciało, które pisze, ciało, które rodzi. Pogranicza 2002 nr 6.
A. WOLNY-HAMKAŁO. „Odra2002 nr 3.
H. JAXA-ROŻEN: Wartość kobiecej codzienności. Acta Universitatis Wratislaviensis. Prace Kulturoznawcze 2005 nr 9 [m.in. dot. też: Domino.Traktat o narodzinach.].
M. KARBEŁOWA: Macierzyństwo, terytorium między bólem, mądrością i śmiechem. W: Napisać kobietę. Sofia 2009 [dot. też: Domino; Czteroletnia filozofka; tekst w języku polskim i bułgarskim].
K. SIDOWSKA: Literatura a przełamywanie wstydu. Zagadnienia Rodzajów Literackich 2013 z. 2 [dot. m.in.: Domino; Księga początku].

Czteroletnia filozofka

K. KOTOWSKA: Zaplatanie warkocza. Nowe Książki 2004 nr 9.
M. KUC: Ontologia czterolatków. Gazeta Wyborcza 2004 nr 109.
I. MISIAK: Filozofia języka dziecka. Fraza 2004 nr 3/4.
K. KUCZYŃSKA-KOSCHANY: Ktoś, kto zmieniając się nieustannie pozostaje sobą. Polonistyka 2006 nr 2.
M. KARBEŁOWA: Macierzyństwo, terytorium między bólem, mądrością i śmiechem. W: Napisać kobietę. Sofia 2009 [dot. też: Domino; Księga początku; tekst w języku polskim i bułgarskim].

Jean Paul Sartre i Simone de Beauvoir

J. BECZEK: Wolność i lojalność w romansach. Gazeta Wyborcza 2006 nr 44.
K. KOFTA: Równoprawni?Nowe Książki2006 nr 9.
T. KOMENDANT: Zez i porcelana. Twórczość 2006 nr 9.
M. KOWALSKI: Ich dwoje. Res Publica Nowa 2006 nr 3.
Sz. KURPANIAK: Więcej niż miłość. Opcje 2006 nr 3.
M. WOJCIECHOWSKA: Miłość konieczna Pięknej i Bestii. Dekada Literacka 2007 nr 1.

Literatura okresu przejściowego 1975-1996

T. MIZERKIEWICZ: Nieokreślona epoka. „Nowe Książki2007 nr 5.
M. URBANOWSKI: Historia najnowszej literatury według Anny Nasiłowskiej. „Dziennik2007 nr 38.

Wielka ciekawość

A. CZABANOWSKA-WRÓBEL: Ciekawość i tajemnica. Dekada Literacka 2007 nr 4.
S. KREMPA: Poszukiwanie odpowiedzi. Guliwer 2007 nr 4.
J. OLECH. „Nowe Książki2007 nr 5.
K. RUTA-RUTKOWSKA. „Twórczość2007 nr 6.

Wielka wymiana widoków

B. KARWOWSKA: Wyobraźnia podróżowania. Fraza 2008 nr 3 /4.
A. NĘCKA: Magia (nie) obecności. Nowe Książki 2008 nr 10, przedruk w tejże: Co ważne i ważniejsze. Mikołów 2012.
A. SZYMAŃSKA: Poezja widzenia. Przegląd Powszechny 2009 nr 6.

Historie miłosne

B. DARSKA: Razem i osobno [on-line] Dostępny w Internecie: Zob. link [dostęp 24 marca 2009].
K. BIEŃKOWSKA: Miłość molekularna. Nowe Książki 2009 nr 9.
M. BOCZKOWSKA: Hasło: kocham Cię. „Twórczość 2009 nr 10.
A. NĘCKA: Miłość niejedno ma imię. Pogranicze 2009 nr 6.
A. WOLNY-HAMKAŁO: To na m. Polityka 2009 nr 29.
A. POPRAWA: Scalanie dyskursu miłosnego. Odra 2010 nr 10.

Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, czyli Lilka Kossak

W. KALISZEWSKI: Blisko Pawlikowskiej. Nowe Książki 2011 nr 1.

Konik, szabelka

M. ORSKI: Wojna, którą należy pamiętać. Nowe Książki 2011 nr 12.
P. PUSTOWIAK: Z ułańską fantazją. Polityka 2011 nr 41.
M. NALEWSKI: Zanurzeni w opowieści. Twórczość 2012 nr 3.

Wolny agent Umeda i druga Japonia

[M. ORSKI] Or. „Odra2013 nr 11.
J. WOŁOWSKI: Solidarny Japończyk. Azja-Pacyfik 2013 t. 16.
A. MACHCEWICZ: Polak o skośnych oczach. Wolność i Solidarność 2014 nr 7.

Żywioły

A. AUGUSTYNIAK: Język ratunkowy. Gazeta Wyborcza 2014 nr 186.
M. PIECZARA – ŚLARZYŃSKA: Podróż do początków. Twórczość 2014 nr 11.
A. NĘCKA: W sidłach żywiołu opowieści. Nowe Książki 2014 nr 9.
A. SZYMAŃSKA: Przed i po apokalipsie. Topos 2015 nr 4.
P. MÜLDNER-NIECKOWSKI. „Podgląd2017 nr 1.

Dyskont słów

J. MADEJSKI: Push-up i stylistyka. „Kwartalnik Artystyczny2017 nr 4.
S. RUDZKA: Jak uprawiać zorbing, by nie trafić na Youtube z efektem wow!Artes Humanae2017 Vol. 2.

Ciemne przejścia

A. FRANCUZ: Powidoki. „Kwartalnik Artystyczny2019 nr 2.
J. MADEJSKI: Nasiłów, Warszawa, Rodos. „Nowe Książki2019 nr 2.

Historia literatury polskiej

K. LUBCZYŃSKI: Pop-historia literatury polskiej. „Dziennik Trybuna2019 nr 226/22.
I. MISIAK: Kilka wieków i parę pytań. „Ruch Literacki2019 z. 6.
A. SKRENDO: Historia literatury polskiej dla XXI wieku. „Teksty Drugie2019 nr 4.
J. DRZEWUCKI: Między erudycją, pracowitością i odwagą. „Twórczość2020 nr 2.
P. JEZIERSKI: Testament tresera. „Nowe Książki2020 nr 1.
J. SOSNOWSKI: Rozlewna opowieść i gorące pytania. „Więź2020 nr 1.

Sztuczne światła

A. MOCHALSKA: Poetyckie podziemie. „Twórczość2021 nr 10.
M. TOMCZOK: Poezja metra. „Nowe Książki2021 nr 7/8.
M.R. KANIECKI: Między mitem a wieczernikiem. „Topos2022 nr 2.

Mrożek. Biografia

M.I. NIEMCZYŃSKA: Mrożek solidny, a potem po łebkach. „Książki. Magazyn do czytania2023 nr 5.
R. WĘGRZYNIAK: Biografia Mrożka – z perspektywy teatrologa. „Twórczość2023 nr 12.

S. Zahorska: Wybór pism.

D. ULICKA: Zapomniane, odtwarzane, przyswajane. Nowe Książki 2011 nr 8.